Жешув

Жешув

Rzeszów - stolica województwa podkarpackiego, leżąca nad Wisłokiem - dopływem Sanu, jest największym miastem w południowo-wschodniej Polsce. Mieszka tu ponad 165 tys., to ważny ośrodek handlowy, kulturowy, akademicki. Kojarzy się go raczej z nieciekawą zabudową czasów PRL-u i sporym ruchem drogowym, gdyż jest to kluczowy węzeł komunikacyjny regionu. Podróżujący samochodem doskonale znają charakterystyczny pomnik Czynu Rewolucyjnego, stojący zbiegu Alej Łukasza Cieplińskiego i Józefa Piłsudskiego.

Na pierwszy rzut oka Rzeszów faktycznie ma niewiele do zaoferowania. Ale jest to bardzo mylna opinia, którą łatwo zmienić poznając niewielką, ale nader interesującą starówkę miejską.

Stara część miasta stanowi obecnie tylko niewielki fragment współczesnego Rzeszowa: obejmuje Rynek oraz kilkanaście ulic w najbliższym jego otoczeniu. Rynek o kształcie czworoboku o wymiarach około 100 x 50 m znajduje się w centrum miasta. W zachodniej części rynku stoi okazały ratusz miejski. Dwukondygnacyjny budynek, dzięki wieżyczkom i wielokształtnym oknom ma bajkowy wygląd., przypominający kształtem zamek. Jest to efekt XIX-wiecznej przebudowy. Na rynku w Rzeszowie ważne jest nie tylko to, co na powierzchni, ale i to, co głęboko pod ziemią. Pod płaszczyzną bruku, kryją się bowiem skomplikowane meandry piwnic i korytarzy. Ponieważ rynki w średniowieczu, zgodnie ze swoją nazwą, pełniły funkcje handlowe, kupcy musieli gdzieś przechowywać towary. Rzeszów był w o tyle szczęśliwym położeniu, że powstał na glebach lessowych, które dość łatwo ulegały ingerencji człowieka. Dzięki temu, miejscowi kupcy dorobili się wspaniałych piwnic, w których mogli przechowywać swoje towary. Zabezpieczone piwnice, choć nie mogły już służyć handlowi, stały się ciekawą atrakcją turystyczną. Podziemna Trasa Turystyczna, o długości 214 m składa się z 34 piwnic, położonych na różnych poziomach. Najniższa z nich znajduje się na głębokości 9,58 m.

Zanim podąży się dalej w kierunku zamku Lubomirskich, warto poświęcić chwilę odwiedzeniu "Żydowskiego Rzeszowa". Choć dziś w Rzeszowie Żydów już nie ma, ocalały przynamniej nazwy ulic i dwie synagogi. Pierwsza z synagog, przy ul. Bożniczej 4 to tzw. Synagoga Staromiejska, powstała w 1610 r. Druga synagoga, zwana "Synagogą Dużą" mieści się przy ul. Sobieskiego 17. Niestety wiele z pierwotnego charakteru zostało utracone podczas powojennej przebudowy. Wewnątrz mieści się Dom Sztuki - Biuro Wystaw Artystycznych. Aby dojść do zamku, należy wrócić na rynek i stamtąd iść ul. Słowackiego, by koło Galerii Rzeszów skręcić na ul. 3 Maja, która jest główną promenadą spacerowo-handlową Rzeszowa. W dolnej części ulicy znajduje się zabytkowy zespół obiektów dawnego konwentu Pijarów. Na kompleks składają się: kolegium, kościół pw. św. Krzyża powszechnie zwany gimnazjalnym oraz klasztor, dziś mieszczący Muzeum Okręgowe. Pijarów do Rzeszowa sprowadził w 1658 r. Jerzy Sebastian Lubomirski.

źródło: Wydawnictwo Bezdroża